2 minuten

Immigratie en eerlijk delen

De Bomen en het Bos

Het politieke landschap in landen als Nederland is volgens politicologen sinds 2002 te begrijpen in termen van twee dimensies: een economische die gaat over hoe we welvaart verdelen, en een culturele die gaat over integratie, immigratie, identiteit en de plek van de islam in onze samenleving. Vaak worden deze dimensies gezien als volledig van elkaar gescheiden: opvattingen over immigratie zouden geen voorspellers zijn van opvattingen over inkomensverdeling.

De opdracht voor linkse politici is dan simpel: benadruk sociaaleconomische thema’s. Waar het gaat om het streven naar een eerlijke verdeling van inkomen, kennis, macht en arbeid staan de meeste kiezers namelijk aan de linkerkant. Wat betreft sociaal-culturele onderwerpen staan de meeste kiezers echter aan de conservatieve kant. Rechtse politici hebben er dan ook belang bij de verkiezingen over dergelijke thema’s te laten gaan. Sinds 2002 weten zij zo keer op keer in een sociaaleconomisch links land, een meerderheid voor rechtse partijen te verzekeren.

Helaas is het niet meer zo simpel. In een recente studie laten politicologen Brian Burgoon en Matthijs Rooduijn zien dat in landen met veel immigranten, zoals Nederland, sociaaleconomische en sociaal-culturele vraagstukken steeds sterker vervlochten raken. Tegenstanders van immigratie zijn ook steeds vaker tegenstander van herverdeling.

De verklaring van Burgoon en Rooduijn is dat kiezers zonder migratieachtergrond denken dat niet zijzelf, maar met name inwoners met een migratieachtergrond profiteren van de verzorgingsstaat. Zo hebben veel mensen -ten onrechte- het idee dat het tekort aan sociale huurwoningen het gevolg is van de toewijzing van dergelijke woningen aan statushouders.

In de VS zijn culturele en economische vraagstukken al veel langer vervlochten. De Republikeinen beweren al jaren dat met name Afro-Amerikanen en Latino’s profiteren van de beperkte Amerikaanse verzorgingsstaat. Als deze trend zich in Nederland doorzet, zal de steun voor onze relatief gulle verzorgingsstaat eroderen en zal links het electoraal nog moeilijker krijgen.

De opdracht voor linkse politici is dan ook om te laten zien dat een robuuste verzorgingsstaat zoals zij bepleiten, ervoor zorgt dat juist in tijden van globalisering en immigratie iederéén erop vooruitgaat. Wij weten dat juist in een samenleving waarin we eerlijk delen, iedereen ongeacht afkomst gezonder, veiliger en gelukkiger is.

Literatuur

  • Burgoon, B., & Rooduijn, M. (2020). ‘Immigrationization’ of welfare politics? Anti-immigration and welfare attitudes in context. West European Politics, 1-27.
     

Deze column staat in het herfstnummer van tijdschrift de Helling. Altijd de nieuwste artikelen lezen? Sluit een abonnement af.

Gerelateerde artikelen